Χοροστατούντος του Αρχιερατικού Επιτρόπου Εορδαίας Νικηφόρου Μανάδη και παρουσία της Δημάρχου Εορδαίας Παρασκευής Βρυζίδου τελέστηκε το ετήσιο μνημόσυνο υπέρ των τριών στρατιωτών (Αλεξέι, Αντρέι και Ρούμπιν) του σοβιετικού στρατού, που έπεσαν στις γραμμές της Ελληνικής Αντίστασης κατά των Φασιστών (23/4/1944).
Στην επιμνημόσυνη δέηση, που τελέστηκε στο σημείο της θυσίας, όπου ο Δήμος Εορδαίας και η τοπική κοινότητα έστησαν το μνημείο πεσόντων, παραβρέθηκαν αρκετοί κάτοικοι του χωριού, αποδίδοντας φόρο τιμής στους ήρωες στρατιώτες, ενώ ακολούθησε κατάθεση στεφάνων από τον Γενικό Πρόξενο της Ρωσίας Αλεξέι Ποπόφ, τον Στρατιωτικό Ακόλουθο, τη Δήμαρχο Εορδαίας και τον Πρόεδρο της τοπικής κοινότητας Δημήτρη Τσιαΐδη.
«Βρισκόμαστε εδώ για να τιμήσουμε τους στρατιώτες, που έδωσαν τη ζωή τους πολεμώντας και να θυμηθούμε όλα τα αθώα θύματα της ναζιστικής θηριωδίας» τόνισε ο Ρώσος Πρόξενος προσθέτοντας ότι οι νέοι πρέπει να πάρουν ένα μεγάλο μάθημα από τα γεγονότα εκείνα του Β΄ παγκοσμίου πολέμου, ώστε ποτέ ξανά να μην υπάρξει “τρίτο λάθος”.
«Εκ μέρους του Γενικού Προξενείου της Ρωσίας να εκφράσω την ευγνωμοσύνη μου στις τοπικές αρχές και στους κατοίκους, που τιμούν τους σοβιετικούς στρατιώτες, οι οποίοι πολέμησαν και θυσιάστηκαν γι’ αυτό τον τόπο» επεσήμανε ο κ. Ποπόφ.
Ιστορική και συμβολική χαρακτήρισε τη στιγμή, ο Αντιδήμαρχος Εορδαίας Σοφοκλής Σιδηρόπουλος, τονίζοντας ότι μας θυμίζει τα εκατοντάδες θύματα του Β΄ παγκοσμίου πολέμου, που έπληξε την ανθρωπότητα, ενώ στέλνει το μήνυμα ότι δεν πρέπει ποτέ να συμβούν ανάλογα γεγονότα με ολοκαυτώματα στα μαρτυρικά χωριά.
Για το Μνημείο Πεσόντων επεσήμανε ο κ. Σιδηρόπουλος ότι αποτελεί σύμβολο ειρήνης και φιλίας μεταξύ των λαών, που σφυρηλατεί και χαράσσει μία κοινή πορεία κατά του Φασισμού.
Ακολούθησε προσκύνημα στο Μνημείο του τόπου θυσίας των κατοίκων του Μεσόβουνου.
Παροχή πρωτοβάθμιας ιατρικής περίθαλψης στα μέλη των ΚΑΠΗ του Δήμου Εορδαίας: Πασχαλινή Εκδήλωση του Β΄ΚΑΠΗ
Πασχαλινό ‘’δώρο’’ για τα μέλη των ΚΑΠΗ του Δήμου Εορδαίας ήταν η ανακοίνωση από την Δήμαρχο Παρασκευή Βρυζίδου, για την παροχή πρωτοβάθμιας περίθαλψης προς τους ηλικιωμένους, από τον ειδικό παθολόγο Ευθύμιο Λιάκο. Η υπογραφή της δωδεκάμηνης σύμβασης μεταξύ του γιατρού και της προέδρου του Ν.Π ΚΟΙΠΠΑΠ του Δήμου Εορδαίας Θεοπίστης Κρυσταλλίδου, πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη και ανακοινώθηκε στα πλαίσια της πασχαλινής εκδήλωσης του Β΄ΚΑΠΗ. Ο νεαρός γιατρός, που ήδη είναι αγαπητός στους ηλικιωμένους με τους οποίους είχε αρκετές επαφές ενημερώνοντάς τους για θέματα που αφορούν την υγεία τους, θα βρίσκεται κοντά τους κάθε Τετάρτη στο Β΄ΚΑΠΗ και κάθε Παρασκευή στο Α΄ΚΑΠΗ, ενώ αναφερόμενος ο κ. Λιάκος στις υπηρεσίες που θα προσφέρει διευκρίνισε ότι αφορούν: «Παροχή Πρωτοβάθμιας περίθαλψης, συνταγογράφηση και συνταγογράφηση παρακλινικών εξετάσεων για τον έλεγχο της υγείας των ηλικιωμένων.
Η όμορφη, ζεστή και λιτή εκδήλωση του Β΄ΚΑΠΗ περιλάμβανε και Διαγωνισμό τσουγκρίσματος κόκκινων αυγών και σύμφωνα με τον πρόεδρο των μελών Απόστολο Σταυριαννίδη έχει καθιερωθεί εδώ και χρόνια, ενώ με ενδιαφέρον και χαρά συμμετέχουν όλοι οι ηλικιωμένοι. Νικητής του διαγωνισμού, που είχε το πιο γερό αυγό, αναδείχθηκε ο Δαμιανός Παυλίδης, ο οποίος δεν έκρυψε τη χαρά του παραλαμβάνοντας και το έπαθλο.
ΔΩΡΕΑ (ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗ ΧΡΗΣΗΣ) ΚΤΙΡΙΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΕΓΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΦΙΛΩΝ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΕΟΡΔΑΙΑΣ ΑΡΗΣ ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΔΗΣ
www.eordaia.org
ΤΗ ΔΙΚΗ ΤΟΥ ΣΤΕΓΗ ΑΠΟΚΤΑ Ο ΣΦΕΤΕ «ΑΡΗΣ ΓΑΡΟΥΦΑΛΛΙΔΗΣ»
April 24, 2014 στις 12:00 pm
Παραχώρηση στέγης στο Σύλλογο Φίλων Εικαστικών Τεχνών Εορδαίας «Άρης Γαρουφαλλίδης» πραγματοποιήθηκε το πρωί της Τρίτης στο συμβολαιογραφείο της Σοφίας Ψωμά. Συγκεκριμένα, ο Σπυρίδωνας Νικολαϊδης παραχώρησε για μια δεκαετία τη χρήση ακινήτου επί των οδών Κωνσταντινουπόλεως και Πτολεμαίων στο δήμο Εορδαίας και ο δήμος Εορδαίας με πρωτοβουλία της δημάρχου Παρασκευής Βρυζίδου για μια πενταετία στο σύλλογο «Άρης Γαρουφαλλίδης» με προοπτική άλλα πέντε έτη, εφόσον ο σύλλογος πληροί όλες τις προϋποθέσεις και υπάρχει σωστή συντήρηση του κτιρίου. «Παραχωρώ το ακίνητο στη διάθεση του δήμου για να το χρησιμοποιήσει όπως θέλει» δήλωσε ο ιδιοκτήτης του ακινήτου Σπύρος Νικολαϊδης δηλώνοντας την πρόθεσή του να παραχωρήσει κι άλλα ακίνητα για τις ανάγκες του δήμου.
«Είναι μια μεγάλη ημέρα σήμερα για το σύλλογο με την προσφορά ενός ανθρώπου με μεγάλη ευαισθησία. Ελπίζουμε ότι με την πορεία μας θα δικαιώσουμε την επιλογή του. Ευχαριστούμε, επίσης, τη δήμαρχο που με την παραχώρηση αυτή εξασφαλίζει τη βιωσιμότητα του συλλόγου» δήλωσε με τη σειρά του ο πρόεδρος του ΣΦΕΤΕ «Άρης Γαρουφαλλίδης» Γιάννης Παπαδόπουλος.
Παραχωρήθηκε το ακίνητο επί των οδών Κωνσταντινουπόλεως και Πτολεμαίων όπου θα μεταφερθεί η στέγη του συλλόγου. Από σήμερα ο σύλλογος μας γίνεται αυτοδύναμος και εξασφαλίζεται η βιωσιμότητά του. Τις θερμότερες ευχαριστίες μας σαν σύλλογος και στον κ. Νικολαϊδη και στη Δήμαρχο Εορδαίας.
Στις 25, 26 και 27 Απριλίου 2014, θα πραγματοποιηθεί η Άσκηση USAR "ΠΤΟΛΕΜΑΙΟΣ 2014"με την υποστήριξη του Δήμου Εορδαίας και της Δ.Ε.Η. ΑΕ ( Διεύθυνση Ορυχείων ) και παρατηρητές την Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας , Υπηρεσίες του Δημοσίου & Τοπικής Αυτοδιοίκησης Η άσκηση "ΠΤΟΛΕΜΑΙΟΣ 2014", είναι άσκηση αντιμετώπισης συνεπειών σεισμού και διάσωσης θυμάτων από ερείπια σε πραγματικούς χρόνους. Θα πραγματοποιηθεί εντός των χώρων του ορυχείου της ΔΕΗ, στο λεκανοπέδιο της Εορδαίας του νομού Κοζάνης στους χώρους του "παλαιού Κλείτους" και της "παλιάς Χαραυγής" και θα πάρουν μέρος πάνω από 100 Εθελοντές Διασώστες. Η άσκηση συνδιοργανώνεται από τις ομάδες: 1. Εθελοντική Διασωστική Ομάδα Πτολεμαΐδας, ΕΔΟΠ. 2. Ομάδα Αντιμετώπισης Καταστροφών Καλαμαριάς, ΟΜΑΚ Καλαμαριάς 3. RSF Hellas Εθελοντική Ομάδα Επικοινωνιών και Διάσωσης, 4. Ομάδα Αντιμετώπισης Καταστροφών Ωραιοκάστρου, ΟΜΑΚ Ωραιοκάστρου. 5. Ομάδα Αντιμετώπισης Καταστροφών Αττικής, ΟΜΑΚ Αττικής
Στην άσκηση έχουν δηλώσει μέχρι σήμερα, πως θα συμμετάσχουν και εθελοντές από: 1. Σύλλογο Ραδιοερασιτεχνών Κοζάνης, 2. Ένωση Ραδιοερασιτεχνών Δυτικής Μακεδονίας. 3. Εθελοντές Πολιτικής Προστασίας Ν. Φιλαδέλφειας. 4. Ραδιολέσχη Φλώρινας.
Η άσκηση έχει ως στόχο την κοινή εκπαίδευση των εθελοντών σε θέματα USAR, την απόκτηση κοινής γλώσσας και διαδικασιών.
Η Δήμαρχος Εορδαίας κα Παρασκευή Βρυζίδου και ο Πρόεδρος της Κ.Ε.Δ.Ε. κος Χρήστος Κεσκερίδης, σας προσκαλούν στις εκδηλώσεις για τα πέντε χρόνια λειτουργίας του Δημοτικού Παιδικού Θεατρικού Εργαστηρίου.
Το Δημοτικό Παιδικό Θεατρικό Εργαστήρι εντάσσεται στις δραστηριότητες της Κοινωφελούς Επιχείρησης του Δήμου Εορδαίας. Με αφορμή την συμπλήρωση πέντε χρόνων έντονης παρουσίας στην πολιτιστική δραστηριότητα της πόλης ξεκινάει μια σειρά εκδηλώσεων με κεντρικό άξονα το θέατρο, στο οποίο άλλωστε είναι επικεντρωμένη η δράση του.
Την Κυριακή 27 Απριλίου στις 21.00 το βράδυ, η θεατρική ομάδα ενηλίκων του ΔΗ.ΠΑΙ.Θ.Ε. με το ευφάνταστο όνομαΔΗ.Θ.Ε.Ν., παρουσιάζει την θεατρική παράσταση «Η ωραία θυμωμένη» της Λένας Διβάνη. Την διασκευή και σκηνοθεσία έχει αναλάβει η Μάρθα Μαυρίδου, υπεύθυνη για τον σχεδιασμό και την δράση του εργαστηρίου από την πρώτη μέρα λειτουργίας του. Οι υπόλοιπες εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν μέσα στον Μάιο και θα αφορούν τα παιδιά.
Η ομάδα ΔΗ.Θ.Ε.Ν. πειραματίζεται με το θέατρο από το 2012. Στόχος της ήταν να εφαρμόσει στην πράξη την έννοια του όρου «ερασιτέχνης». Ως άλλοι «εραστές της τέχνης» τα μέλη της ομάδας δουλεύουν τα δύο τελευταία χρόνια μέσα από το θεατρικό παιχνίδι αλλά και μέσα από θεατρικά κείμενα προσπαθώντας να ακαλύψουν την ίδια την ζωή. Κατά διαστήματα έχουν πάρει μέρος σε διάφορες δράσεις της πόλης (Τελετές έναρξης και λήξης αθλητικών εκδηλώσεων για τα 100 χρόνια από την απελευθέρωση της Εορδαίας, Βιβλιοπαρουσιάσεις, Τελετή έναρξης πανελλήνιου πρωταθλήματος άρσης βαρών κ.α.). «Η ωραία Θυμωμένη»είναι η πρώτη παράσταση που παρουσιάζει η ομάδα στην πόλη και μάλιστα σε ειδικές συνθήκες αφού πρόκειται να παρουσιαστεί στο clubCasarte (πρώην βιβλιοπωλείο Λέκτωρ).
Η ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΓΝΩΜΗ ΓΕΡΜΑΝΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΓΙΑ ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΩΝ ΝΑΖΙ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΠΥΡΓΩΝ ΕΟΡΔΑΙΑΣ
ΓΕΡΜΑΝΟΙ ΑΠΟ ΤΟ ΜΠΕΛΜΕΝΧΟΡΣΤ ΤΗΣ ΒΡΕΜΗΣ... ΖΗΤΟΥΝ ΣΥΓΝΩΜΗ ΓΙΑ ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΩΝ ΠΥΡΓΩΝ ΕΟΡΔΑΙΑΣ
ΓΕΡΜΑΝΟΙ ΑΠΟ ΤΟ ΜΠΕΛΜΕΝΧΟΡΣΤ ΤΗΣ ΒΡΕΜΗΣ... ΖΗΤΟΥΝ ΣΥΓΝΩΜΗ ΓΙΑ ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΟΥ ΜΕΣΟΒΟΥΝΟΥ ΕΟΡΔΑΙΑΣ
www.eordaia.org
Η συγκλονιστική αφήγηση 87χρονου επιζώντα για το πώς γλίτωσε από το ολοκαύτωμα των Πύργων και του Μεσόβουνου το 1944 (Pics) "Ήμουν 19 χρονών όταν οι Γερμανοί με πλησίασαν για να με σκοτώσουν. Τότε η Παναγία φανερώθηκε μπροστά μου και είπε: αν απαντήσεις ότι δεν είσαι από εδώ θα γλυτώσεις. Έτσι και έγινε". Με τα λόγια αυτά ο 87χρονος σήμερα Γιώργος Κοσμίδης αφηγείται, κλαίγοντας, στο ΑΠΕ - ΜΠΕ, τον τρόπο με τον οποίο γλύτωσε από το ολοκαύτωμα των Πύργων και του Μεσόβουνου τις τραγικές ημέρες του Απριλίου του 1944.
"Ήμουν τσομπάνος στο Μεσόβουνο και βοσκούσα τα γελάδια. Όταν ήρθαν οι Γερμανοί για να κάψουν το χωριό, ένας φίλος τους είδε κάτω στο ποτάμι να πλησιάζουν. Ο διερμηνέας με ρώτησε αν είμαι από εδώ. Τους απάντησα αρνητικά και τους είπα ότι βόσκω γελάδια. Δεξιά και αριστερά τους βρίσκονταν δύο ακόμη άνδρες, δάσκαλοι. Και εκείνοι είπαν ότι δεν είναι από την περιοχή, όμως όταν αποκάλυψαν ότι είναι δάσκαλοι και ήρθαν να διδάξουν τα παιδιά δεν κατάφεραν να γλυτώσουν. Τους πήραν μαζί τους και τους σκότωσαν και εκείνους και τον μικρό μου αδελφό που ήταν τότε μόλις 10 χρονών...". Τα λόγια του κ. Κοσμίδη διακόπτονται από τα αναφιλητά του και ο ίδιος ξεσπά όταν επαναφέρει στο μυαλό του τα εγκλήματα που έγιναν τότε.
"Ήμασταν επτά αδέλφια και όλοι διασκορπιστήκαμε στα βουνά. Μας κυνηγούσαν παντού. Κάποια κορίτσια κατέφυγαν στην εκκλησία όμως οι Γερμανοί τις εντόπισαν, τις ατίμασαν και μετά τις έκαψαν. Έγιναν εκτελέσεις ακόμη και γυναικών και παιδιών. Γλύτωσαν μόνο όσοι κρύφτηκαν στο μύλο και όσοι συγκεντρώθηκαν από τους Γερμανούς και μεταφέρθηκαν στην Πτολεμαΐδα" αναφέρει ο 87χρονος.
Στοιχεία για το ολοκαύτωμα αποκαλύπτει στο ΑΠΕ - ΜΠΕ και ο εκπαιδευτικός - συγγραφέας Στάθης Ταξίδης, ο οποίος ασχολείται εδώ και χρόνια με την ιστορία της περιοχής. Επικαλούμενος τις μαρτυρίες των επιζώντων αναφέρει ότι στις 23 Απριλίου του 1944 οι Γερμανοί αλλά και ντόπιοι συνεργάτες τους σκότωσαν ή έκαψαν ζωντανούς τριακόσιους σαράντα ανθρώπους στους οποίους συμπεριλαμβάνονταν ακόμη και αβάπτιστα μωρά. "Την ησυχία της ημέρας διατάραξαν ομοβροντίες οβίδων και κροταλίσματα πολυβόλων. Τρομαγμένοι οι κάτοικοι πετάχτηκαν από τα κρεβάτια τους για να δουν τι συμβαίνει. Φωνές ακούγονταν από παντού. Όλοι ξεχύθηκαν στους δρόμους παίρνοντας μαζί τους ό,τι προλάβαιναν. Αλλόφρονες κατευθύνονταν προς τις δασωμένες πλαγιές του Βέρμιου για να σωθούν" αναφέρει.
Ακολούθησαν ανείπωτες συμφορές στη Μεσαία Συνοικία όπου κάηκαν 180 άνθρωποι. Στις πλαγιές του Βέρμιου οι Γερμανοί έψαχναν ανθρώπους στις σπηλιές και εκτέλεσαν 95 άτομα από την Άνω Συνοικία. Τριάντα γυναικόπαιδα βρήκαν το θάνατο στα Σεβαστιανά ενώ τα πολυβόλα στήθηκαν και στην Κάτω Συνοικία. Άνθρωποι βασανίστηκαν, υποχρεώθηκαν να σκάψουν τους τάφους τους και στη συνέχεια εκτελέστηκαν. Οι Πύργοι κάηκαν και οι νεκροί έμειναν άταφοι και όταν επέστρεψαν όσοι είχαν γλιτώσει πάλευαν για να επουλώσουν τα τραύματά τους, σωματικά και ψυχικά.
"Μεγάλα βάσανα μας βρήκαν. Η ζωή δεν ήταν ποτέ η ίδια. Για χρόνια παλεύαμε να επιβιώσουμε. Και εκείνο που μας έσωσε ήταν τα μήλα, γιατί η περιοχή είναι γόνιμη και ευνοεί την καλλιέργεια. Έτσι ορθοποδήσαμε" λέει ο κ. Κοσμίδης.
Στους Πύργους γερμανική αντιπροσωπεία
Με αφορμή, εξάλλου, την επίσκεψη, τις τελευταίες μέρες, αντιπροσωπείας Γερμανών του Ελληνογερμανικού Πολιτιστικού Συλλόγου "Dialogos", οι οποίοι εξέφρασαν την επιθυμία να ζητήσουν συγνώμη για τα τραγικά εκείνα γεγονότα, ο Γιώργος Κοσμίδης σχολιάζει: "είμαστε φιλόξενοι. Θέλουμε να είμαστε αγαπημένοι. Δεν θα μπορούσαμε να τους αρνηθούμε την επίσκεψη". Ο ίδιος, άλλωστε, συνομίλησε με δημοσιογράφους από τη Γερμανία και τους εξιστόρησε τα γεγονότα με κάθε λεπτομέρεια. "Να μην αγκαλιάσουμε τον ξένο άνθρωπο; Ακόμη και αυτόν που μας σκότωσε θα τον υποδεχτούμε...." λέει.
Κατά την παραμονή τους στους Πύργους και το Μεσόβουνο τα μέλη της γερμανικής αντιπροσωπείας ξεναγήθηκαν σε κάθε σημείο του τόπου όπου σημειώθηκαν τα τραγικά γεγονότα του '44. Τους ξενάγησαν ο ίδιος ο κ. Ταξίδης και δύο ακόμη από τους επιζώντες του ολοκαυτώματος, ο Γιώργος Βαγκόπουλος και ο Κωνσταντίνος Ασλανίδης, και οι δύο 83 ετών σήμερα. "Με αυτά που άκουσαν, έβαλαν και οι Γερμανοί τα κλάματα. Ήταν συγκλονιστικές οι περιγραφές" αναφέρει ο κ. Ταξίδης.
Σήμερα το μεσημέρι κατέθεσαν στεφάνι στο μνημείο των νεκρών και ακολούθησαν τα αποκαλυπτήρια του μνημείου συγνώμης και συμφιλίωσης που κατασκευάστηκε με δικά τους έξοδα στην πλατεία των Πύργων. Επίσης φύτεψαν ένα δέντρο και το ονόμασαν "δέντρο της ειρήνης και της φιλίας" ενώ ακολούθησε συνάντηση με εκπρόσωπο του Δήμου Εορδαίας και με τους κατοίκους του χωριού στο Πολιτιστικό Κέντρο.
"Η σχετική πρωτοβουλία ελήφθη από την πλευρά του Συλλόγου. Οι Γερμανοί έμαθαν για τα εγκλήματα που έγιναν στην Ελλάδα, στην Κλεισούρα, τα Καλάβρυτα, το Δίστομο και όταν επισκέφθηκαν την Πτολεμαΐδα πληροφορήθηκαν ότι στο χωριό μας, τους Πύργους, έγινε το δεύτερο μεγαλύτερο ολοκαύτωμα στον βορειοελλαδικό χώρο. Έτσι αποφάσισαν να μάθουν περισσότερα. Ανέτρεξαν στη βιβλιογραφία, όμως βρήκαν ελάχιστα πράγματα, ήρθαν σε επικοινωνία με τον εκπρόσωπο του τοπικού συμβουλίου και αποφάσισαν να ρίξουν φως στην ιστορία της Γερμανίας και της Ελλάδας, γιατί στη Γερμανία το μόνο που γνωρίζει σήμερα η νέα γενιά είναι ότι οι Γερμανοί κατέκτησαν την Ελλάδα για κάποια χρόνια και στη συνέχεια έφυγαν. Δεν γνωρίζει τίποτε για τα εγκλήματα που έγιναν" σχολιάζει ο κ. Ταξίδης.
Αποκαλύπτει δε ότι από τις επαφές που είχε με τα μέλη του Ελληνογερμανικού Συλλόγου έγινε γνωστή η πρόθεση του τελευταίου να αναλάβει τη διοργάνωση εκδρομών παιδιών από τη Γερμανία στην Πτολεμαΐδα όπου θα παρακολουθήσουν μαθήματα ιστορίας από κοινού με μαθητές του τόπου. "Προτίθενται επίσης να κάνουν δωρεές στο σχολείο του χωριού και διαρκώς κρατούν σημειώσεις, παίρνουν πληροφορίες και βγάζουν φωτογραφίες με σκοπό να δημοσιοποιήσουν όσα μαθαίνουν και μέσω του Τύπου στη Γερμανία και μέσω της καταγραφής των γεγονότων από ιστορικούς" τονίζει και χαρακτηρίζει τη γερμανική συγνώμη ως μια πράξη γενναιότητας.
Η 1η Νυχτερινή προπόνηση του Συλλόγου μας στους δρόμους της Πτολεμαΐδας ανήκει στο παρελθόν......Εκατοντάδες πολίτες της πόλης μας ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα μας και κατέκλυσαν την Κεντρική πλατεία της πόλης μας για να συμμετάσχουν στην γιορτή που είχε προγραμματιστεί.........να αθληθούν και να διασκεδάσουν ταυτόχρονα...... Η μεγάλη παρουσία του απλού κόσμου μας χαροποίησε ιδιαίτερα, μας γέμισε όμως και τεράστια ευθύνη , να συνεχίσουμε αυτό το εγχείρημα που για κάποιους πριν από λίγο καιρό θεωρούνταν αδιανόητο............... Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε πρώτα απ΄ όλα τα μέλη του Συλλόγου μας που μας στηρίζουν σε κάθε μας προσπάθεια και μας δίνουν δύναμη και ενέργεια να συνεχίζουμε του δύσκολο έργο που έχουμε αναλάβει , όλο τον απλό κόσμο που γέμισε την πλατεία της Πτολεμαΐδας, τους Συλλόγους της Περιοχής μας που στήριξαν την προσπάθεια μας , ιδιαίτερα το αθλητικό σωματείο Αίολος Μακεδονίας και την ποδηλατική Ομάδα 4ΒΙKES και τον Σύλλογο Γονέων και κηδεμόνων ατόμων με αναπηρία της περιφεριακής ενότητας Κοζάνης. Τέλος θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε την Τροχαία Πτολεμαΐδας διότι χωρίς την πολύτιμη συμβολή της δεν θα μπορούσαμε να πραγματοποιήσουμε την 1η μας νυχτερινή προπόνηση......... Ένα μεγάλο ευχαριστώ στον Σύλλογο Δρομέων Υγείας Πάτρας που μας έδωσε τη ιδέα, μας ενεργοποίησε πραγματοποιήσαμε για πρώτη φορά μαζί αυτό το εγχείρημα με προσδοκία στο απώτερο μέλλον να γίνει θεσμός για όλους του συλλόγους δρομέων Υγείας..... Καλούμε τον κόσμο να στηρίξει την προσπάθεια μας........ Επόμενό μας ραντεβού μέσα στον Μαιο......... Να είστε όλοι εκεί!!!!!!!! Ο Προόεδρος Ο Γραμματέας ΜΠΑΛΤΖΗΣ Πέτρος ΤΣΑΚΙΡΗΣ Κωνσταντίνος
ΔΥΟ ΣΥΛΛΟΓΟΙ ΔΡΟΜΕΩΝ ΥΓΕΙΑΣ (ΕΟΡΔΑΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΤΡΩΝ) ΕΝΩΝΟΥΝ ΤΙΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΔΟΣΗ ΤΟΥ ΜΑΖΙΚΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ Την Τετάρτη 23 Απριλίου 2014, ο σύλλογός μας ξεκινάει μία καινούρια προσπάθεια την οποία πρωτοξεκίνησε ο Σύλλογος Δρομέων Υγείας Πάτρας και αποφασίσαμε να συνεχίσουμε . Την καθιέρωση προπονήσεων μέσα στην ίδια την πόλη μας.Η προπόνηση θα είναι κοινή με τον Σύλλογο Δρομέων Υγείας Πατρών. Γι αυτό καλούμε όλα τα μέλη, τους φίλους αλλά και όσους αγαπούν τον αθλητισμό, να παραβρεθούν στις 8 το απόγευμα, στην κεντρική πλατεία της Πτολεμαΐδας. Εκεί θα δείτε και το πανό με το λογότυπο του συλλόγου. Σκοπός μας είναι να ενεργοποιήσουμε κάθε πολίτη και να του δώσουμε την ευκαιρία να αθληθεί. Η απόσταση που θα τρέξουμε με πολύ χαλαρό ρυθμό ( κοντά στα 4 χιλιόμετρα) θα είναι μικρή οπότε μπορείτε όλοι να συμμετέχετε... Η εκκίνηση θα δοθεί από το την Κεντρική Πλατεία Πτολεμαΐδας , θα συνεχιστεί επί της οδού 25ης Μαρτίου έως το Υδραγωγείο όπου εν συνεχεία θα μπούμε στην οδό Γουμεράς μέχρι να φθάσουμε στην οδό Π. Αδαμοπούλου. Από την οδό Π. Αδαμοπούλου θα μπούμε στον κυκλική διαδρομή του Πέτρινου σχολείου και θα κατευθυνθούμε προς την οδό Βασιλέως Κωνσταντίνου. Εν συνεχεία θα μπούμε στην οδό Δημοκρατίας και θα την διασχίσουμε έως την διασταύρωσή της με την οδό Δήμητρας.Έπειτα θα ακολουθήσουμε την οδό Δήμητρας έως την διασταύρωσή της με την οδό 25ης Μαρτίου. Θα περάσουμε μπροστά από το Δημαρχείο Πτολεμαΐδας.....Θα συνεχίσουμε στην 25ης Μαρτίου έως την διασταύρωσή της με την οδό Γονατά και αφού εισέλθουμε εκ νέου στην οδό Π. Αδαμοπούλου θα καταλήξουμε στην Κεντρική Πλατεία Πτολεμαΐδας. Φορέστε λοιπόν τα αθλητικά σας και ελάτε μαζί μας! Σας περιμένουμε ...
Γερμανικός σύλλογος από τη Βρέμη ζητά "συγνώμη" για το Ολοκαύτωμα των Πύργων από τους Ναζί τον Απρίλη του 1944
(www.kozani.tv)
ΤΟ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑ ΤΩΝ ΠΥΡΓΩΝ ΠΤΟΛΕΜΑΪΔΑΣ…ΤΟΥ ΣΤΑΘΗ ΤΑΞΙΔΗ.
Φέτος, με τη συμπλήρωση εβδομήντα χρόνων από το ολοκαύτωμα των Πύργων, ο Ελληνογερμανικός Σύλλογος «Διάλογος» από το Μπέλμενχόρστ της Βρέμης εκπλήσσει ευχάριστα τους κατοίκους του χωριού, ζητώντας συγγνώμη για τα εγκλήματα τα οποία διέπραξαν οι Γερμανοί στο χωριό. Εξαμελής αποστολή του θα εγκαινιάσει
το μνημείο συγγνώμης και συμφιλίωσης, το οποίο με έξοδά του έστησε στην πλατεία του χωριού. Στο μνημείο αναγράφονται στα ελληνικά και τα γερμανικά τα εξής:
«Γεμάτοι ντροπή, εβδομήντα χρόνια μετά το ολοκαύτωμα του γερμανικού στρατού στους Πύργους Πτολεμαΐδας στις 23 Απριλίου του 1944 θρηνούμε τα θύματα. Εκφράζουμε σεβασμό στην Αντίσταση κατά της γερμανικής κατοχής. Ο αγώνας ενάντια στο φασισμό και τον πόλεμο είναι κοινή μας αποστολή.
Ελληνογερμανικός Σύλλογος «ΔΙΑΛΟΓΟΣ» από το Μπέλμενχόρστ της Γερμανίας
23 Απριλίου 1944».
Στην ειδική εκδήλωση που θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη 23 Απριλίου τα μέλη του συλλόγου «ΔΙΑΛΟΓΟΣ» θα καταθέσουν λουλούδια στο μνημείο των θυμάτων του ολοκαυτώματος, θα πραγματοποιήσουν τα αποκαλυπτήρια του μνημείου συγγνώμης, θα φυτέψουν το δέντρο της συμφιλίωσης και θα έχουν διάλογο με επιζώντες του ολοκαυτώματος καθώς και με άλλους κατοίκους του χωριού.
Κατά τη διάρκεια δε της εδώ παραμονής τους θα ενημερωθούν για το ιστορικό του ολοκαυτώματος από τον γράφοντα, μεταφέροντας τα ιστορικά στοιχεία στην πατρίδα τους προς ενημέρωση των συμπατριωτών τους.
Το Ιστορικό του Ολοκαυτώματος των Πύργων
Στις 23 Απριλίου του 1944 οι Γερμανοί και οι ντόπιοι συνεργάτες τους αφάνισαν τους Πύργους Πτολεμαΐδας, σκοτώνοντας ή καίγοντας ζωντανούς τριακόσιους σαράντα ανθρώπους, στην πλειονότητά τους γυναικόπαιδα, ακόμα και αβάφτιστα μωρά.
Ξημέρωνε στο χωριό η 23 Απριλίου του 1944, του Αγίου Γεωργίου ταυτόχρονα με την Κυριακή του Θωμά, όταν την ησυχία διατάραξαν ομοβροντίες οβίδων και κροταλίσματα πολυβόλων. Τρομαγμένοι οι κάτοικοι πετάχτηκαν από τα κρεβάτια τους για να δουν τι συμβαίνει. Φωνές, πολλές φωνές ακούγονταν από παντού: «Οι Γερμανοί! Έρχονται οι Γερμανοί!»
Ανάστατοι όλοι ξεχύθηκαν στους δρόμους, παίρνοντας μαζί τους ό,τι προλάβαιναν. Αλλόφρονες κατευθύνονταν προς τις δασωμένες πλαγιές του Βερμίου για να σωθούν.
Οι Γερμανοί από το Αμύνταιο, με επικεφαλής αξιωματικούς της Γκεστάπο, καθοδηγούμενοι από ομάδα ντόπιων συνεργατών τους από παρακείμενο χωριό, μπήκαν στην Κάτω Συνοικία, ενώ άλλη ομάδα Γερμανών από την Πτολεμαΐδα, συνοδευόμενη από άνδρες του δοσίλογου Πούλου, είχε εισβάλλει, ταυτόχρονα με την πρώτη, στην Μεσαία και στην Άνω Συνοικία.
Το τι επακολούθησε είναι αδύνατο να περιγραφεί. Αδύνατο να χωρέσει ανθρώπου νους τι έκανε «άνθρωπος» σε άνθρωπο. Οι ζοφερές σκηνές της Κόλασης ωχριούν μπροστά στη φρίκη που επακολούθησε σε κάθε γωνιά του χωριού.!!!
Η Μεσαία Συνοικία δοκίμασε ανείπωτη συμφορά. Μέσα στους αχειρώνες της έγιναν παρανάλωμα της φωτιάς εκατόν ογδόντα άνθρωποι. Στη γειτονιά αυτή η φρικαλαιότητα ξεπέρασε και την πιο νοσηρή φαντασία. Οι επιδρομείς ξεσκίζουν με τις ξιφολόγχες τους την κοιλιά της Σοφίας Γκέσιου, που γέννησε μόλις την προηγούμενη μέρα, αφού προηγουμένως σκότωσαν μπροστά στα μάτια της τα δίδυμα μωρά και τον άντρα της.
Οι Γερμανοί χτενίζουν τις υπερκείμενες πλαγιές του Βερμίου, ξετρυπώνοντας από τις σπηλιές, τις λόχμες και τα λαγούμια, όπου είχαν καταφύγει για να σωθούν, 95 ανθρώπους από την Άνω Συνοικία. Τους συγκέντρωσαν κάτω από τη Μεγάλη Πέτρα και εν ψυχρώ τους εκτέλεσαν.
Στη Συνοικία των Σεβαστιανών σκοτώνουν τριάντα γυναικόπαιδα, ξεκληρίζοντας την οικογένεια Φωτιάδη. Η Άννα Κοσμίδου προσπαθεί μάταια να προστατέψει τα πέντε παιδιά της μέσα στα φορέματά της. Η ίδια, ημιθανής, σώζεται με εννέα τραύματα από το σωρό των νεκρών παιδιών της.
Ο Περικλής Μελκόπουλος είχε χωθεί με τη γυναίκα και τα τέσσερα παιδιά του σε μια κρυψώνα. Το κλάμα του μικρότερου παιδιού τούς πρόδωσε. Ο γερμανός στρατιώτης που τους ξετρύπωσε δεν τους εκτέλεσε και με νοήματα τους έδωσε να καταλάβουν πως πρέπει να πνίξουν το μικρό για να μην τους εντοπίσουν τα Ες Ες από τα κλάματά του. Οι γονείς αρνήθηκαν και η οικογένεια μετά από πολλές περιπέτειες σώθηκε. Μέσα στη βαρβαρότητα του πολέμου και μια χριστιανική πράξη, μια εξαίρεση από τον κανόνα, ευτυχώς…
Εν τω μεταξύ στην Κάτω Συνοικία, πυροβολώντας αδιάκριτα όποιον προσπαθούσε να ξεφύγει, οι εισβολείς έμπαιναν στα σπίτια και οδηγούσαν τους ανθρώπους στο χώρο κοντά στην εκκλησία της Παναγίας, όπου βρίσκονται τα νεκροταφεία της Συνοικίας. Αφού συγκέντρωσαν όλους τους κατοίκους, τους έβαλαν στη σειρά και έστησαν τα πολυβόλα. Τρόπος να το σκάσει κανείς δεν υπήρχε μήτε δυνατότητα καμιά. Ωστόσο δεν έλειψαν και εκείνοι που αρνήθηκαν να δεχτούν τον θάνατο με σταυρωμένα χέρια, όσο κι αν οι πιθανότητες σωτηρίας ήταν περιορισμένες. Ξεχύθηκαν στο ρέμα σε μια απέλπιδα προσπάθεια με μάταιο αποτέλεσμα. Το παρακείμενο ρέμα και οι κοντινές πλαγιές γέμισαν με νεκρούς. Οι υπόλοιποι μπροστά στα στημένα πολυβόλα περίμεναν ανήμποροι τον θάνατο.
Ξαφνικά και ενώ όλα ήταν έτοιμα για την ολοκλήρωση της απάνθρωπης πράξης, ένας γερμανός μοτοσικλετιστής έφερε τη διαταγή για να μεταφερθούν οι αιχμάλωτοι στα Χάνια της Πτολεμαΐδας. Εδώ σκοτώνουν τη δασκάλα Αναστασία Σιούλη, τον νεαρό Κώστα Βερβέρη καθώς και άλλα μέλη των εαμικών οργανώσεων, αφού πρώτα τους βασάνισαν φριχτά και τους υποχρέωσαν να σκάψουν τους τάφους των.
Το χωριό παραδόθηκε στις φλόγες. Καταστράφηκε…Ερηπώθηκε…δεν έμεινε πέτρα πάνω στην πέτρα. Δεν απόμεινε ούτε ένα δείγμα από τα μακεδονικού τύπου αρχοντικά με τα σαχνισί που διέθετε. Λίγο προτού πυρπολυθεί, οι συνεργάτες των Γερμανών από παρακείμενο χωριό λαφυραγώγησαν τις περιουσίες των κατοίκων του, μεταφέροντας στο χωριό τους ακόμα και τις προίκες των ανύπαντρων κοριτσιών.
Η ύβρις όμως – με την αρχαιοελληνική της σημασία – δε ολοκληρώθηκε, αφού οι νεκροί μας έμειναν άταφοι, βορά στα άγρια θηρία. Μετά από δέκα μέρες και πλέον, εκλιπαρώντας την άδεια του κατακτητή, δειλά δειλά επέστρεψαν επιζήσαντες για να επιτελέσουν το θλιβερό καθήκον.
Σύμφωνα με μαρτυρία της Κατίνας Τουφεξή, που συνόδεψε τον πατέρα της για το σκοπό αυτό, «η μυρωδιά καμένης ανθρώπινης σάρκας ήταν έντονη μέσα στα ερείπια και τα αποκαΐδια». Η εικόνα αυτή χαράχτηκε έντονα στη μνήμη της νεαρής κοπέλας, που τραυματισμένη ψυχικά δεν ξαναπάτησε το πόδι της στο χωριό. Όσοι νεκροί βρέθηκαν – πολλοί από αυτούς χωρίς να αναγνωριστούν – θάφτηκαν σε ομαδικούς τάφους.
Ο τελικός απολογισμόςτου ολοκαυτώματος καταμετρά 341 νεκρούς. Ο αριθμός αυτός εκτιμάται ότι είναι ακόμα μεγαλύτερος. Η ολοσχερής καταστροφή των αρχείων της κοινότητας και η μη επιστροφή έκτοτε στο χωριό κάποιων οικογενειών καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την εξακρίβωση του τελικού αριθμού των θυμάτων.
Ο πόλεμος τελείωσε, οι κάτοικοι σιγά σιγά επέστρεψαν στο χωριό – όχι όλοι αφού πολλοί τραυματισμένοι ψυχικά δεν θέλησαν να ξαναγυρίσουν. Το 1951 που μετρήθηκαν βρέθηκαν μόνον 978, πολλοί λίγοι, αφού οι μισοί… έλειπαν.
Προϊόντος του χρόνου η ζωή άρχισε να βρίσκει τους κανονικούς της ρυθμούς μα «τίποτε δεν ήταν όπως και πρώτα, τίποτε δεν ήταν όπως παλιά». Οι κάτοικοι του χωριού ανασκουμπώθηκαν. Σήκωσαν τα μανίκια τους και δούλεψαν απαράμιλλα. Τα παιδιά που σώθηκαν έπρεπε να ζήσουν. Το ένστικτο της αυτοσυντήρησης και της επιβίωσης, κατά κύριο λόγο, ήταν αυτό που τους έκανε να αντέξουν τον πρώτο καιρό. Αδάμαστη κι ακατάβλητη η ψυχή τους δεν το βάζει κάτω. Δεν αποδέχεται καμία ήττα. Γιατί η ήττα δεν αποτελεί εξωτερικό γεγονός. Αποτελεί, κατ' εξοχήν, εσωτερικό ψυχικό γεγονός και δεν υπάρχει αν δεν την αποδεχτεί η ψυχή.
Κι έγινε η απόγνωσή τους ελπίδα κι απαντοχή, ο πόνος και το δάκρυ τους παρηγοριά και προσμονή, η πίκρα τους δύναμη και κουράγιο, το μοιρολόι τους τραγούδι. Και τραγούδησαν μαζί Πόντιοι και Ντόπιοι τα τραγούδια τους και τους σκοπούς τους. Τη μια φορά το «Μήλο μου κόκκινο», την άλλη το «Σεράντα μήλα κόκκινα σ’ έναν μαντίλ’ δεμένα». Τραγούδησαν, γιατί ο ιδρώτας τους πότισε την αιματοβαμμένη τους γη την έκανε να βλαστήσει και να καρπίσει. Και η γη τους έδωσε πλούσιους καρπούς. Μήλα ολοκόκκινα, μήλα πράσινα, κάθε λογής και ποικιλίας, εκλεκτής ποιότητας μήλα, από τα καλύτερα της χώρας μας, επιβραβεύοντας έτσι τους κόπους των κατοίκων. Το σπουδαιότερο όμως είναι που βλάστησαν και θαλερά κλαδιά στο δέντρο της ζωής. Γεννήθηκαν παιδιά και ξαναγέμισε το σχολείο και οι δρόμοι του χωριού με χαρούμενες παιδικές φωνές και οι ψυχές των χαροκαμένων κατοίκων με ελπίδα για ζωή.
Σήμερα εβδομήντα χρόνια μετά το τραγικό εκείνο γεγονός που σημάδεψε ανεξίτηλα τον τόπο, οι Πύργοι αποτελούν μια οικονομικά ευημερούσα κοινότητα χιλίων, περίπου, κατοίκων. Οι δυναμικές και εκτεταμένες καλλιέργειες μήλων και κερασιών, τα στάνταρτ παραγωγής των οποίων αγγίζουν τα αντίστοιχα ιταλικά, και οι εργαζόμενοι στη ΔΕΗ, συγκράτησαν τον πληθυσμό στον τόπο, ανεβάζοντας το βιοτικό του επίπεδο.
Όμως ο άνθρωπος «ου μόνον επ’ άρτον ζήσεται» και χρέος ιερό επιτάσσει στους απογόνους των θυμάτων του ολοκαυτώματος των Πύργων τη γνωστοποίησή του στο Πανελλήνιο, τη μεταλαμπάδευση της μνήμης στις επερχόμενες γενιές. Η μνήμη του παρελθόντος είναι αυτή που δίνει νόημα, συνοχή και περιεχόμενο στη ζωή και την ύπαρξή μας. Δεν συντρέχει όμως κανένας λόγος να στηθεί μια λατρεία της μνήμης για τη μνήμη. Γιατί η ιεροποίηση της μνήμης είναι ένας από τους τρόπους που την καθιστούν στείρα και επικίνδυνη. Η μνήμη, λοιπόν, ας καταστεί οδηγός μας ενάντια στον νεοναζισμό, στον ολοκληρωτισμό, στην παγκοσμιοποίηση, στην αφομοίωση. Είναι απαραίτητη η μνήμη στον αγώνα για την αποφυγή τραγικών γεγονότων. Για να μην ξαναγνωρίσει η ανθρωπότητα καταστροφικούς πολέμους, γενοκτονίες, σφαγές, ολοκαυτώματα, ολοκληρωτισμούς, πρέπει να θυμάται τις γενεσιουργούς τους αιτίες. Να θυμάται και να αγωνίζεται για να τις αποφεύγει. www.eordaia.org
Η «συγνώμη» των Γερμανών για το Ολοκαύτωμα των Πύργων Eορδαίας. Διαβάστε το δημοσίευμα της εφημερίδας Αγγελιοφόρος, που σας μεταφέρει διαδικτυακά το kozan.gr:
«Συγνώμη» για το ολοκαύτωμα σε Πύργους και Μεσόβουνο
Συνολικά 426 άνθρωποι βρήκαν το θάνατο από τις κατοχικές δυνάμεις Τραγικές μνήμες από το παρελθόν θα αναβιώσουν τις επόμενες μέρες στις περιοχές Πύργοι και Μεσόβουνο Εορδαίας, όπου στις 23 και 24 Απριλίου του 1944, συνολικά 426 άνθρωποι βρήκαν το θάνατο από τις κατοχικές δυνάμεις. Στο ίδιο μέρος θα βρεθούν για πρώτη φορά δέκα μέλη του Ελληνογερμανικού Πολιτιστικού Συλλόγου «Dialogos», τα οποία μετά από επικοινωνία τους με τους προέδρους των τοπικών κοινοτήτων αποφάσισαν να μεταβούν στη Δυτική Μακεδονία προκειμένου να ζητήσουν δημόσια συγνώμη για τα γεγονότα του '44. «Πρόκειται κυρίως για Γερμανούς οι οποίοι θέλησαν να προβούν σε αυτή τη συμβολική κίνηση ώστε να εκφράσουν την οδύνη και τη θλίψη τους αλλά και τη συγνώμη τους για τα αποτρόπαια εγκλήματα που συνέβησαν στην περιοχή», δηλώνει στο Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων ο αντιδήμαρχος Εορδαίας, Σοφοκλής Σιδηρόπουλος, ο οποίος κατάγεται από τους Πύργους. Επισημαίνει δε ότι θα γίνουν τα εγκαίνια μνημείου στην πλατεία του χωριού ενώ θα ψαλεί και επιμνημόσυνη δέηση στο Μεσόβουνο, στο σημείο όπου σκοτώθηκαν τρεις σοβιετικοί στρατιώτες. «Οι εκδηλώσεις στην περιοχή θα κορυφωθούν στις 11 Μαΐου με το ετήσιο μνημόσυνο στη μνήμη των 318 θυμάτων της ναζιστικής θηριωδίας στους Πύργους και των 108 θυμάτων στο Μεσόβουνο», προσθέτει. Εξιστορώντας τα γεγονότα του ολοκαυτώματος, αναφέρει ότι διαδραματίστηκαν στο πλαίσιο της επιχείρησης «Μαγιάτικη καταιγίδα» που ξεκίνησε στις 22 Απριλίου του 1944 και ολοκληρώθηκε στις 25 Απριλίου. «Την επιχείρηση καθοδηγούσαν οι Σλέτερ και Εμπερλάιν, δύο αξιωματικοί της Βέρμαχτ. Σκοπός τους ήταν η εκκαθάριση του όρους Βέρμιου από αντάρτικες ομάδες και γενικότερα ο εκφοβισμός του τοπικού πληθυσμού για να μην δημιουργηθούν προβλήματα στις κατοχικές δυνάμεις που κατέρρεαν την περίοδο του 1944. Στο ολοκαύτωμα των Πύργων έχασαν τη ζωή τους 318 άτομα. Ακολούθησε το ολοκαύτωμα του Μεσόβουνου με 108 θύματα ενώ πυρπολήθηκαν το Άνω και το Κάτω Γραμματικό και έγιναν ομαδικές εκτελέσεις άμαχου πληθυσμού στην Κουτσούφλιανη», σημειώνει και τονίζει ότι επρόκειτο για τις πιο αιματηρές επιχειρήσεις που έγιναν ποτέ στο βορειοελλαδικό χώρο. http://www.neaptolemaidas.gr
